پژوهشی فقهی درباره اعتبار عالمت بازرگانی حالل اکبر محمودی*1 -1 دانشگاه بین المللی مصطفی ، قم، ایران. پذیرش مقاله : 29 آذر 99 دریافت مقاله : 11 مرداد 99 چکیده عالمت بازرگانی حالل از مسائل نوپدید است که در این مقاله برای نخستین بار با روش تحقیق توصیفی تحلیلی انتقادی و اسناد کتابخانهای و میدانی بررسی فقهی میشود. نشان حالل، برند و گواهی بازرگانی است که جهت تضمین حلیت محصوالت مصرفی برای مرکزهای تجاری و صنعتی از سوی برخی مرکزهای

مجله پژوهشنامه حالل؛ بهار 1400، دوره 4، شماره :1 صفحات .67-58                       مقاله مروری گواهی حلال برای حشرات خوراکی ابراهیم عباسی*1، حمزه علیپور2، مظفر واحدی1 ، مصطفی موسیشعار3 -1گروه حشره شناسی پزشکی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران. -2 مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، انستیتو بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران. -3 مدیر حوزه علمیه شفق، مرکز مدیریت و خدمات حوزه علمیه قم، قم، ایران. چکیده اطالعات مقاله سابقه و هدف: برای جلوگیری از کمبود مواد غذایی در جهان و به حداقل

مجله پژوهشنامه حالل؛ تابستان1400، دوره 4، شماره :2 صفحات .59-52                     مقاله مروری چربیهای غذایی و بررسی حالل بودن آنها فرناز بالیچلندر1، مریم قراچورلو *1، مهرداد قوامی1-1 گروه علوم و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسالمی، تهران، ایران. اطالعات مقاله     چکیده سابقه و هدف: صنایع مواد غذایی، بسته به نیاز مصرف کنندگان از تنوع زیادی در محصوالت برخوردار میباشد. در حـال حاضر در سراسر جهان توجه به ترکیبات مواد غذایی، ارزش غذایی و سالمتی بخشی دریافت مقاله: 99/12/2

چالشهای اخالقی و حقوقی گردشگری سالمت   شهریار اسالمی تبار1، احسان المع *2   -1 گروه حقوق سالمت ، دانشگاه علوم پزشکی مجازی ، تهران ، ایران. -2 گروه حقوق تجارت بین الملل ، دانشگاه آزاد اسالمی واحد پردیس ، تهران، ایران.     پذیرش مقاله: 20 مرداد 99 دریافت مقاله: 5 اردیبهشت 99 چکیده:   اخلاق و حقوق مهمترین رکن توسعه هر بخش به شمار میآیند، به ویژه وقتی توسعه در ابعاد بینالمللی و در حوزه حیاتی سالمت و

  نظام آراستگی حالل، جایگزین بهينه نظام s۵   حسین ادبی*1   -1استاد و محقق حوزه علمیه خراسان، مشهد، ایران     پذیرش مقاله: 5 شهریور 99 دریافت مقاله: 7مرداد 99 چکيده   مدیریت منابع انسانی در سازمانها و شرکتها از مهمترین دغدغههای مدیران و صاحبان آنهاست. دغدغه بهرهوری باال و افزایش ظرفیت تولید محصول و خدمات در شرکتها و سازمانها، صاحبان آنها را به این امر وامیدارد که از نظامهای آراستگی طراحی شده، در راستای مدیریت منابع انسانی استفاده

  ﻗﺎﻋﺪه ﻓﻘﻬﯽ »ﺗﺄﻟﯿﻒ ﻗﻠﻮب« ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ راﻫﺒﺮد ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺣﻼل   ﺣﺴﯿﻦ ادﺑﯽ *1 ، ﻗﺎﺳﻢ ﻧﻮرﺑﺨﺶ2   -1 ﻣﺤﻘﻖ و ﻣﺪرس ﺣﻮزه ﻋﻠﻤﯿﻪ ﺧﺮاﺳﺎن، ﻣﺸﻬﺪ، اﯾﺮان –2داﻧﺶ آﻣﻮﺧﺘﻪ ي ﺳﻄﺢ 3 ﺣﻮزه ﻋﻠﻤﯿﻪ ﺧﺮاﺳﺎن ﻣﺸﻬﺪ، اﯾﺮان     ﭼﮑﯿﺪه   ﻧﻈﺎم اﺳﻼﻣﯽ در ﺳﺎﻟﻬﺎي اﺧﯿﺮ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼت ﻓﺮاواﻧﯽ ﻣﻮاﺟﻪ ﺷﺪه ﮐﻪ ﻋﻤﺪه آﻧﻬﺎ ﻧﺎﺷﯽ از اﻗﺘﺼﺎد واﺑﺴﻄﻪ ﺑﻪ ﻧﻔﺖ اﺳﺖ. ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺣﻼل ﯾﮑﯽ از ﺷﺎﺧﻪ ﻫﺎي ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ ﺿﺎﻣﻦ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎد ﻏﯿﺮﻧﻔﺘﯽ در ﮐﺸﻮر ﺷﻮد.

الزامات پیاده‌سازی سند ملی حلال جمهوری اسلامی ایران تحقق «حلال» در تراز یک سند ملی، صرفاً به معنای التزام به مجموعه‌ای از احکام فقهی یا استانداردهای فنی محدود نیست، بلکه ناظر به استقرار یک نظام منسجم، پایدار و کارآمد در ساحت‌های مختلف حکمرانی، اقتصاد، جامعه و فرهنگ است. از این منظر، حلال مفهومی است که در عین اتکاء به مبانی شرعی، تنها در صورتی به‌طور کامل محقق می‌شود که بتواند در قالب ساختارهای نهادی، رویه‌های اجرایی، سازوکارهای نظارتی و الگوهای

پایش و سنجش: چارچوب ارزیابی تحقق نظام حلال(سطح مبنایی و روش‌شناختی) مقدمه: پایش به‌مثابه سنجش تحقق یک «نظام» در این سند، «پایش و ارزیابی» نه ابزار گزارش‌گیری از عملکرد دستگاه‌ها، بلکه سازوکار سنجش میزان تحقق یک نظام اجتماعی–تمدنی حلال تلقی می‌شود. بر این اساس، موضوع ارزیابی، صرفاً انطباق کالا یا خدمت با ضوابط فقهی نیست، بلکه نحوه استقرار، کارآمدی و پایداری شبکه‌ای از احکام، نهادها، بازارها، دانش‌ها و کنش‌های اجتماعی است که در مجموع، «سبد زندگی مردم» را شکل می‌دهد.

اقدامات: منطق، جایگاه و کارکرد اقدامات در تحقق نظام حلال الف: جایگاه اقدامات در منظومه کلان سند ملی حلال سند ملی حلال بر مبنای یک منطق منسجم و سلسله‌مراتبی طراحی شده است که در آن، مبانی فقهی–تمدنی نقش جهت‌دهنده، اهداف مسئله‌محور نقش مقصدگذاری، و بسته‌های سیاستی شش‌گانه نقش چارچوب پاسخ حاکمیتی را ایفا می‌کنند. در این منظومه، «اقدامات» نه نقطه آغاز سیاست‌گذاری، بلکه حلقه واسط میان سیاست و اجرا و ترجمان عینی اراده حاکمیتی در میدان عمل محسوب می‌شوند. از

سیاست‌ها؛ رویکرد مسئله‌محورو مبانی سیاستگذاری در حکمرانی حلال سیاست‌گذاری در حوزه حلال، صرفاً ناظر به تنظیم مجموعه‌ای از دستورالعمل‌های اجرایی یا سامان‌دهی بخشی از بازار کالا و خدمات نیست؛ بلکه ناظر به استقرار یک نظام اجتماعی، حقوقی و تمدنی است که مأموریت آن «اقامه حلال» در ساحت‌های گوناگون حیات فردی و جمعی می‌باشد. در این تلقی، حلال نه یک برچسب فقهی حداقلی و نه صرفاً یک مزیت رقابتی اقتصادی، بلکه یک نظام هنجاری جامع است که با سلامت، عدالت، امنیت،

چشم انداز و اهداف؛ معماری اهداف و منطق راهبردی و تبیین الگوی سبک زندگی حلال در پیوند با مباحث پیشین و پس از کالبدشکافی دقیق محیط راهبردی و احصای نقاط قوت و ضعف وضعیت موجود، اکنون ضرورت دارد تا مختصات نقطه مطلوب و هندسۀ حرکتی نظام در حوزه حلال ترسیم گردد. بدین منظور و برای پرهیز از نگاه‌های تقلیل‌گرایانه و مکانیکی در امر سیاست‌گذاری، منطق حاکم بر این فصل بر پایه الگوی «پویایی‌شناسی زیست‌بوم» استوار یافته است؛ الگویی که با

چالش ها:  مسائل، مشکلات و چالش‌های کلیدی پیش روی جریان حلال فقدان رویکرد نظام مند و محیط‌شناسی راهبردی در حکمرانی حلال پدیده «حلال» در جهان شبکه‌ای معاصر، مدت‌هاست که از مرزهای یک مؤلفۀ صرفاً فقهی-فردی و محدود به احکام مصرف، عبور کرده و به عنوان دال مرکزی «سبک زندگی اسلامی» و یک کلان‌نظام پیچیدۀ زیستی، اقتصادی، فرهنگی و فناورانه تطور یافته است. مدیریت، تنظیم‌گری و راهبری چنین زیست‌بوم درهم‌تنیده‌ای، با تکیه بر ساختارهای سنتی و سیاست‌گذاری‌های نقطه‌ای و بخشی، عملاً

مبانی حکمی، هستی‌شناختی و انسان‌شناختی تجلی حلال در عوالم هستی؛ ریشه‌ها و رشحات نورانی چرخ با این اختران نغز و خوش و زیباستی صورتی در زیر دارد آنچه در بالاستی صورت زیرین اگر با نردبان معرفت بر رود بالا همان با اصل خود یکتاستی این سخن را در نیابد هیچ فهم ظاهری گر ابونصرستی و گر بوعلی سیناستی جهان‌بینی حکمت الهی و عرفان اصیل اسلامی، احکام شریعت و مرزبندی‌های فقهی «حلال» و «حرام»، صرفاً دستورالعمل‌هایی اعتباری، قراردادی و محدود به

مبانی اصولی، فقهی و روش‌شناختی (دستگاه کشف و استنباط) ابتناء احکام فقهی بر مصالح و مفاسد حقیقیه (پیوند تکوین و تشریع) پیوند تکوین و تشریع در هندسه حلال (ابتناء احکام بر مصالح و مفاسد نفس‌الامری) نظام‌سازی در عرصه «حلال» و ارتقای آن از یک گزارۀ فردی به یک «ابرپروژه تمدنی»، نیازمند تبیین دقیق خاستگاه احکام الهی است. پرسش اساسی در فلسفه فقه و سیاست‌گذاری حلال این است: آیا مرزهای حلال و حرام، صرفاً اعتباراتی قراردادی و دستوراتی محض از جانب

تعریف حلال مقدمه با وجود استعمال گسترده و روزافزون واژه «حلال» در فقه، قرآن و ادبیات معاصر ـ به‌ویژه در حوزه‌هایی چون استانداردسازی، صنایع، خدمات و بازار جهانی ـ تعریف اصطلاحی دقیق، منقح و روشمندی از این مفهوم، به‌گونه‌ای که هم با ریشه لغوی آن سازگار باشد و هم بتواند پشتوانه مفهومی کاربردهای نوپدید آن قرار گیرد، ارائه نشده است. بررسی متون فقهی و ادبیات معاصر نشان می‌دهد که «حلال» واژه‌ای کثیرالاستعمال اما مبهم‌المعناست و حتی در میان فقها، مفتیان،

مدل پیشنهادی حکمرانی حلال 1.ساختار حکمرانی پروژه: – تشکیل کمیته راهبردی متشکل از نمایندگان دستگاه‌های حاکمیتی و بخش خصوصی – استقرار دبیرخانه و تشکل کمیته‌های تخصصی با توجه به موضوعات موردنظر مدل تامین مالی – استفاده از ترکیب بودجه عمومی، سرمایه بخش خصوصی و مشارکت نهادهای وقفی و خیریه برای پیشبرد امور نظام پایش و ارزیابی – فعالیت‌های هر کارگروه بر اساس شاخص‌های KPI تعیین شده و هر سه ماه یکبار گزارش پیشرفت ارائه خواهد شد. ارتباط با ذی‌نفعان برگزاری

بستر اجرایی پژوهش و سازماندهی فرایند تشکیل دبیرخانه تدوین سند ملی حلال تشکیل دبیرخانه تدوین سند حلال باعنایت ‌به ‌دیدگاه ‌مقام ‌معظم ‌رهبری«حفظه‌الله‌تعالی» در نقش ‌تمدن‌سازی ‌حوزه های‌ علمیه (پیام معظّمٌ له به همایش یکصدمین سال باز تأسیس حوزه علمیه قم)، حوزه علمیه مروی با اعلام آمادگی تولیت محترم و نامه آیت الله تحریری به دبیر محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی، در ورود به مباحث اساسی حکمرانی و توجه به مسائل روز، پس از سالها قدم به عرصه مشارکت و

اسناد بالادستی و مبانی حقوقی کشور در حوزه حلال مفهوم حلال و الزامات آن بصورت اجمالی در قوانین و اسناد بالادستی کشور مورد توجه بوده است. در تدوین سند ملی حلال نیز به این موارد به عنوان چارچوب حاکم توجه ویژه شده است. این پشتوانه قانونی از قانون اساسی به عنوان میثاق ملی آغاز می‌شود.  اصل دوم به نقش وحی الهی در تقنین و جریان تفقه اشاره دارد. اصل چهارم، با الزام به انطباق کلیه قوانین و مقررات کشور با

اثرات حلال و طیب در آیات شریفه قرآن کریم و روایات حضرات معصومین علیهم السلام و نیز کلمات بزرگان و‌اندیشمندان از فقها، محدثین، علمای اخلاق، عرفا، حکما، اطبا و جامعه‎شناسان و روان‌شناسان و… آثار، فواید و برکات بسیاری برای حلال و حلال خواری بیان شده است. در برابر آن، ضمن نهی و ذم از خوردن حرام و حرام خواری، مضرات و درکات فراوان برای آن شمرده‌اند. آثار بسیار دنیوی و اخروی، جسمی و روحی و روانی، فردی و اجتماعی برای

«حلال» در جهان معاصر هرچند مسلمانان، با راهنمایی علمای دینی، در طول تاریخ اسلامی، نکات مرتبط با حلیت و حرمت مواد مختلف را رعایت می‌کردند، تا قبل از دهه 1980، در تجارت بین کشورها و دولت‎های اسلامی و غیر اسلامی، استفاده از اصطلاح حلال و بررسی آن مرسوم نبود، و حلیت محصولات در تجارت بین المللی (علی‎رغم گسترش آن ) مد نظر نبود و کشور‎های اسلامی در واردات مواد غذایی و حتی گوشت از کشور‎های غیر مسلمان، به حلیت آن

حلال در آینه روایات بهترین راه برای فهم حقیقت «حلال» و ابعاد آن رجوع به عالمان حلال و حرام الهی است و این مهم با رجوع به سیره و روایات ایشان در کتب معتبر دست یافتنی است. پژوهش پیش رو تلاشی است برای بازنمایی حلال در روایات ائمه معصومین ع که با رجوع به احادیث کتاب تفصیل وسائل الشیعه اثر محدث محقق مرحوم شیخ حر عاملی رضوان الله تعالی علیه تدوین شده است. محور‎‎های روایات مرتبط با «حلال» احادیث به

حلال در آیات قرآن کریم بررسی تعدادی «حلال» در قرآن یکی از محوری ترین و مورد توجه ترین واژه‎های قرآنی «حلال» است. این واژه و مشتقات آن در آیات متعدد قرآن آمده اند و بنا بر بررسی انجام شده، واژه «حلال» مجموعا 46 بار در قرآن کریم تکرار شده است. این آمار نسبتا بالا نشان دهنده جایگاه محوری مفهوم «حلیت» در نظام ارزشی اسلام است. این مفهوم، که بر مرز میان مشروع و نا مشروع دلالت دارد، در حوزه‎های مختلفی

پیشینه حلال در ادیان حلال از آدم تا خاتم در خصوص پیشینه حلال باید گفت با خلقت آدم و حوا، اولین نکاتی که به آنها بیان شد حکم به حلیت جمیع خوراکی‌ها در بهشت بود و عدم نزدیکی به یک گیاه: وَ قُلْنا یا آدَمُ اسْكُنْ أَنْتَ وَ زَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَ كُلا منْها رَغَداً حَیثُ شئْتُما وَ لا تَقْرَبا هذه‏ الشَّجَرَةَ فَتَكُونا منَ الظَّالمینَ [1] اولین خوراک غیر حلال در تاریخ بشری که با خلقت انسان اعلام شد، شجره ممنوعه

انحراف از حلال و پیشتازی نگاه اقتصادی در دو دهه اخیر، مفهوم حلال در مقیاس جهانی دچار یک دگردیسی هستی‌شناسانه شده است. آنچه در متون دینی به عنوان «مرز اطاعت و طغیان» و «ضامن طهارت روح» شناخته می‌شد، تحت سیطره نظام سرمایه‌داری صرفا به یک «استاندارد فنی»، «نشان تجاری» و «ابزار بازاریابی» تقلیل یافته است. این بخش به تحلیل جریان خطرناکی می‌پردازد که در آن، «اقتصاد حلال» بر «فقه حلال» پیشی گرفته و منافع شرکت‌های چندملیتی، جایگزین دغدغه‌های شرعی شده

ظرفیت های فقه شیعه در نگاه به حلال ظرفیت‌های تمدنی فقه شیعه با تکیه بر مبانی اصیل و پویای آن، امکان گذار از رویکرد فردگرایانه به ساحت‌های کلان اجتماعی و حکمرانی را فراهم می‌سازد. در این نگاه متعالی، فقه نه تنها کاشف شریعت، بلکه زیربنای مهندسی نظامات اجتماعی و فرهنگی است که با عبور از لایه صدور فتوا و تبدیل شدن به فناوری حکمرانی، بستر تحقق «زیست‌بوم حلال» را ایجاد می‌کند. در این زیست‌بوم، «حلال»، فراتر از یک حکم تکلیفی

سیر تطور «حلال» چنانچه بیان شد سیر تاریخی حلال را می‌توان در سه مقطع کلی صورت‌بندی کرد: 1.عصر تشریع: مفهوم «حلال»، با نزول قرآن و سنت نبوی(ص) و با تشرفی از نبی خاتم (حلالی حلال الی یوم القیامه) به عنوان ضامن سعادت و سلامت فرد و جامعه پایه‌گذاری شد. 2.عصر تدوین (تثبیت): فقهای اسلامی شیعه با نگارش کتب اربعه و متون فقهی، ابعاد نظری و جزئیات معاملات و طهارت را بسط دادند و بازار مسلمین بر اساس اعتماد شکل گرفت.

ضرورت تدوین سند (غیر قابل استناد) ۱. طرح مسئله و آسیب‌شناسی وضعیت «حلال» در سال‌های اخیر، موضوع «حلال» از سوی برخی أصحاب حلال متشکل از اساتید حوزۀ علمیه و دانشگاه‌، مسولان و کارشناسان، به‌عنوان یک مسئله اساسی و راهبردی، مورد بررسی و آسیب‌شناسی قرار گرفته است. نتایج این بررسی‌ها نشان داد که، علی‎رغم جایگاه محوری حلال در شریعت اسلامی و سبک زندگی مؤمنانه، این مفهوم در ساحت‌های علمی، اجرایی، اقتصادی، فرهنگی و نهادی کشور دچار کاستی‌های جدی است. از جمله

حلال و تقریب مذاهب اسلامی چکیده تقریب مذاهب اسلامی از صدر اسلام تا کنون مورد اهتمام وتوجه بزرگان دین بوده است  و برای نیل به وحدت مسلمان و تقریب مذاهب راهکارها و روش های بسیاری با تاکید بر اشتراکات امت (قرآن، رسول، قبله، و…) در طول تاریخ به کارگرفته شده است. از نظریه های بدیع در زمینه وحدت اسلامی نظریه  وحدت اجتماعی است که  بر هفت اصل: تعارف، برادری، تعایش، تعاشر، تغافل، تعاون و تسابق استوار است. در این نظریه،

در ادبیات دینی درباره طعام و کیفیت آن نوع، کیفیت طبخ، تولید، نگهداری، و چگونگی به دست آوردن غذا در متون دینی اسلام جایگاه ویژه‌ای دارد. قرآن کریم در آیات متعددی بر اهمیت خوردن و آشامیدن حلال و پاک تأکید کرده است. همچنین، در احادیث اهل‌بیت علیهم‌السلام و نظرات فقهی علما، این موضوع به‌طور مفصل بررسی شده و جنبه‌های مختلفی از آن مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه، برخی موضوعات مهم و ابعاد آن‌ها ارائه می‌شود: 1. افزودنی‌های غذایی

مد و لباس حلال: چارچوب، ضرورت‌ها و راهکارها مقدمهصنعت مد به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین صنایع جهانی، تأثیر عمیقی بر فرهنگ و سبک زندگی افراد دارد. این صنعت که در ابتدا با هدف زیباسازی و بهبود پوشش انسان شکل گرفت، امروزه فراتر از آن عمل می‌کند و به ابزاری برای هویت‌سازی، فرهنگ‌سازی و حتی کسب درآمد تبدیل شده است. در این میان، مفهوم “مد حلال” به‌عنوان بخشی از سبک زندگی اسلامی مطرح است که بر تطابق با اصول و احکام شرعی

بازار جهانی لوازم آرایشی و بهداشتی از منظر نظام حلیت اسلامی بازار لوازم آرایشی و بهداشتی یکی از بزرگ‌ترین صنایع جهانی است که نقش مهمی در زندگی روزمره انسان‌ها ایفا می‌کند. در این بازار، مفهوم “محصولات حلال” به‌عنوان بخشی از این صنعت رو به رشد مطرح است و حدود 8 درصد از کل بازار جهانی را شامل می‌شود. رشد تقاضا برای کالاها و خدمات حلال ناشی از افزایش آگاهی مسلمانان نسبت به احکام شرعی، توجه به طهارت و پاکی مواد

مفهوم حلال ( مختصر)لغت شناسان  در معنای حلال گفته‌اند “معنی اولی و اصلی این واژه گشودن و باز شدن گره است و این واژه در محدوده خرج از حرف ومحل زندگی و گشاینده(حلّال)و..  نیز استعمال شده است که این استعمالات با توجه به همین معنا استفاده شده است” لذا لغت حلال به هرآنچه روان، راحت، بـــدون گرفتاري، مشکل و گره و همچنین بدون ناراحتی و سختی باشد.حلال از منظر ما یعنی افعال یا اعیانی یا خدماتی که مطابق وجدان و